Endogenna rytmika ruchów liści

Dalsze badania szły w kierunku potwierdzenia obserwacji poczynionych nad ruchami liści przez de Mairana. Starano się wyeliminować możliwie wszystkie czynniki środowiska zewnętrznego mogące mieć wpływ na ruchy liści. W tym celu umieszczano rośliny nawet w jaskiniach. Jak się okazało, tak odizolowane od bodźców środowiska rośliny w dalszym ciągu wykazywały istnienie rytmiki ruchów liści podobnej, lub takiej samej, jaką miały przed doświadczeniem (Zinn, 1759). Wielu innych, późniejszych badaczy, potwierdziło te obserwacje. Między innymi Pfeffer (1875) wysunął przypuszczenie, że ruchy liści roślin charakteryzują się wrodzoną dobową okresowością.

Bunning (1960) cytuje wielu innych badaczy XVIII i XIX wieku, którzy doszli do podobnych stwierdzeń. Wśród nich na uwagę zasługuje Karol Darwin, który w książce wydanej w 1880 roku, a zatytułowanej „The Power of Movement in Plants” podkreśla „wrodzony” charakter rytmiki dobowej, co między innymi wynika z jego powiedzenia: „we may conclude that the perio-dicity is to a certain extent inherited”.

Wykazanie w latach 1729—1880 istnienia endogennej rytmiki ruchów liści roślin nie równało się jednak z przyjęciem istnienia i działania zegara biologicznego. Wtedy nie było jeszcze do pomyślenia, by dobowe ruchy liści uznać za przejaw działania wewnętrznego mechanizmu, tak jak ruch wskazówek zegara uznajemy za przejaw jego „chodu”.

Istotnie, oscylacje zachodzące w rytmie 24-godzinnym mogą być nazwane zegarami tylko wtedy, jeżeli aktualnie są używane do mierzenia czasu (Bunning 1960). Zrozumiałe jest więc, że w tych początkowych badaniach nie odróżniano wskazówek zegara od jego mechanizmu. Być może nieszczęśliwie się złożyło, że pierwsze prace dotyczyły rytmiki ruchów liści i nie widziano w niej żadnych cech adaptacyjnych, jak również czynnika, który mógłby odgrywać jakąś rolę w procesie ewolucji- Był to przecież okres (1859) kiedy Darwin ogłosił zasady ewolucji organizmów przez dobór naturalny.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *